ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ ക്ഷണം സ്വീകരിച്ച് യുധിഷ്ഠിരനും മറ്റ് പാണ്ഡവരും ദ്രൗപദിയോടൊപ്പം ഹസ്തിനപുരിയിലെത്തി. അവർക്കായി കൗരവർ വലിയ ഒരു സഭാ മണ്ഡപം ഒരുക്കിയിരുന്നു, പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കിയ ഈ കളിത്തട്ട് അധർമ്മത്തിൻ്റെ രംഗവേദിയായിരുന്നു. ശകുനിയുടെ ദുർമ്മന്ത്രങ്ങൾ ഫലിക്കാനുള്ള എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളും ദുര്യോധനൻ ഒരുക്കിയിരുന്നു.
പാണ്ഡവർ സഭയിലെത്തി, എല്ലാവരെയും വണങ്ങി. ധൃതരാഷ്ട്രരും ഭീഷ്മരും ദ്രോണരും ഉൾപ്പെടെയുള്ള കുരുവംശത്തിലെ കാരണവന്മാർക്ക് ഈ കളിയിൽ താൽപര്യമില്ലായിരുന്നെങ്കിലും, മൗനം പാലിച്ചു.
ദുര്യോധനൻ പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് യുധിഷ്ഠിരനെ സ്വാഗതം ചെയ്തു. “ജ്യേഷ്ഠാ യുധിഷ്ഠിരാ, അങ്ങയെ ഹസ്തിനപുരിയിലേക്ക് സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. അങ്ങ് ഇവിടെ എത്തിച്ചേർന്നതിൽ ഞങ്ങൾക്ക് അതിയായ സന്തോഷമുണ്ട്. ഞങ്ങൾ വെറുതെ ഒരു സൗഹൃദപരമായ ചൂതുകളിക്ക് അങ്ങയെ ക്ഷണിക്കുന്നു. അങ്ങ് ഇത് നിരസിക്കരുത്.”
യുധിഷ്ഠിരൻ ശാന്തനായി മറുപടി നൽകി: “ദുര്യോധനാ, ചൂതുകളി വിനാശകാരിയാണ്. അത് കുടുംബബന്ധങ്ങളെ തകർക്കും. അതിലും നല്ലത് സൗഹൃദത്തോടെ നമുക്ക് ജീവിക്കുന്നതാണ്.”
ഇടയ്ക്ക് കയറി ശകുനി പറഞ്ഞു: “യുധിഷ്ഠിരാ, നിങ്ങൾ ക്ഷത്രിയനാണ്. ഒരു വെല്ലുവിളി നിരസിക്കാൻ നിങ്ങൾക്ക് കഴിയില്ല. ഭയം കാരണം നിങ്ങൾ ഒഴിഞ്ഞുമാറരുത്. കളിക്കാനായി എൻ്റെ ഈ പകിടകൾ തയ്യാറാണ്, നിങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി കളിക്കാൻ ഞാൻ തയ്യാറാണ്.”
ഈ വാക്ക് യുധിഷ്ഠിരനെ ചൊടിപ്പിച്ചു. “ദുഷ്ടാ ശകുനീ, നിങ്ങൾ തൻ്റെ കൗശലം ഉപയോഗിച്ച് എന്നെ കളിക്കാൻ ക്ഷണിക്കരുത്. നിങ്ങൾ ചൂതുകളിയിൽ അതിവിദഗ്ദ്ധനാണ്. ഞാൻ നിങ്ങളോടല്ല കളിക്കുന്നത്, എൻ്റെ കൗരവ സഹോദരനോടാണ്.”
ശകുനി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു: “യുധിഷ്ഠിരാ, ദുര്യോധനൻ എൻ്റെ പ്രതിനിധിയാണ്. ഞാൻ ദുര്യോധനനുവേണ്ടി കളിക്കും. നിങ്ങൾക്ക് ഭയം തോന്നുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ഒഴിവാക്കാം.”
അവസാനം, ക്ഷത്രിയ ധർമ്മത്തിൻ്റെ പേരിൽ യുധിഷ്ഠിരന് ഈ വെല്ലുവിളി സ്വീകരിക്കേണ്ടി വന്നു. “ശരി, ഞാൻ കളിക്കുന്നു. ധർമ്മം എൻ്റെ കൂടെയുണ്ടെങ്കിൽ എനിക്ക് പേടിയില്ല.”
കളി ആരംഭിച്ചു. യുധിഷ്ഠിരനുവേണ്ടി പണയം വെക്കുന്ന വസ്തുക്കൾ എന്തായിരിക്കണമെന്ന് ശകുനി ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ശകുനി: “യുധിഷ്ഠിരാ, നിങ്ങളുടെ പണയം എന്താണ്?”
യുധിഷ്ഠിരൻ: “എൻ്റെ പക്കലുള്ള സ്വർണ്ണവും വെള്ളിയും രത്നങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും.”
ശകുനി പകിടയെടുത്തു: “ഞാൻ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു!” ശകുനി കൗശലപൂർവ്വം പകിടയെറിഞ്ഞു, എപ്പോഴും ദുര്യോധനന് അനുകൂലമായ സംഖ്യ വന്നു.
ശകുനി: “ഞാൻ വിജയിച്ചു! ഇതെല്ലാം എനിക്ക് സ്വന്തം!”
കളി മുന്നോട്ട് പോയപ്പോൾ യുധിഷ്ഠിരൻ്റെ ധനം മുഴുവൻ നഷ്ടപ്പെട്ടു.ധനം മുഴുവൻ നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ ശകുനി വീണ്ടും യുധിഷ്ഠിരനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു.
ശകുനി: “യുധിഷ്ഠിരാ, ഇനിയെന്താണ് പണയം വെക്കാനുള്ളത്? നിങ്ങൾക്ക് രാജ്യമില്ലേ? നിങ്ങളുടെ സഹോദരന്മാരില്ലേ?”
യുധിഷ്ഠിരൻ്റെ മനസ്സിൽ ധർമ്മസങ്കടം ഉണ്ടായി. എങ്കിലും, ചൂതുകളിയുടെ കെണിയിൽപ്പെട്ട അവൻ്റെ വിവേകം നഷ്ടപ്പെട്ടു. അവൻ പണയം വെച്ചു.
യുധിഷ്ഠിരൻ: “എൻ്റെ രാജ്യം! എൻ്റെ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥം!”
ശകുനി പകിടയെറിഞ്ഞു: “ഇതും ഞാൻ വിജയിച്ചു!”
ദുര്യോധനൻ്റെ മുഖത്ത് വിജയം നിറഞ്ഞ ചിരിയുണ്ടായിരുന്നു. “ഇനി എന്താണ് പണയം വെക്കാനുള്ളത്? നിങ്ങളെത്തന്നെ പണയം വെച്ചാൽ അത് കൂടുതൽ രസകരമാവില്ലേ?”
യുധിഷ്ഠിരൻ ഓരോരുത്തരായി തൻ്റെ സഹോദരങ്ങളെ പണയം വെച്ചു. ആദ്യം നകുലൻ, പിന്നെ സഹദേവൻ, പിന്നീട് ശക്തിശാലിയായ അർജ്ജുനൻ, ഒടുവിൽ പ്രിയപ്പെട്ട സഹോദരൻ ഭീമൻ. ഓരോ തവണയും ശകുനി വിജയിച്ചു, ഓരോ സഹോദരനെയും ദുര്യോധനൻ അടിമകളായി സ്വീകരിച്ചു.
ഇതുകണ്ട് സഭയിലെ കാരണവന്മാർ തലകുനിച്ചിരുന്നു. വിദുരർ ധൃതരാഷ്ട്രരോട് പറഞ്ഞു: “രാജാവേ, ഈ ദുരന്തം നിങ്ങൾ കാണുന്നില്ലേ? അങ്ങ് ഇത് നിർത്തണം! ഇത് വലിയ നാശത്തിന് കാരണമാകും!”.ധൃതരാഷ്ട്രർ മൗനം പാലിച്ചു. പുത്രവാത്സല്യം അദ്ദേഹത്തെ അന്ധനാക്കി.
എല്ലാം നഷ്ടപ്പെട്ട യുധിഷ്ഠിരനോട് ശകുനി അവസാനത്തെ കെണി വലിച്ചു.
ശകുനി: “യുധിഷ്ഠിരാ, നിങ്ങൾ നിങ്ങളെത്തന്നെ പണയം വെച്ച് തോറ്റുകഴിഞ്ഞു. ഇനി നിങ്ങൾക്ക് നിങ്ങളുടെ ഭാര്യയെ പണയം വെച്ചുകൂടേ? നിങ്ങളുടെ ഭാര്യയായ ദ്രൗപദിയെ പണയം വെച്ചാൽ എല്ലാം തിരികെ നേടാം!”
യുധിഷ്ഠിരൻ ഒരു നിമിഷം സ്തംഭിച്ചുപോയി. അവന്റെ മനസ്സ് ധർമ്മസങ്കടത്തിൽ മുങ്ങി. ഒരു സ്ത്രീയെ പണയം വെക്കാൻ ധർമ്മം അനുവദിക്കുന്നില്ല. എന്നിട്ടും, ചൂതുകളിയുടെ ഭ്രാന്തമായ ലഹരിയിൽ, യുധിഷ്ഠിരൻ വിവേകം കൈവിട്ടു. “ഞാൻ ദ്രൗപദിയെ പണയം വെക്കുന്നു!”
ശകുനി പകിടയെറിഞ്ഞു: “ഞാൻ വിജയിച്ചു! ദ്രൗപദി ഇനി ദുര്യോധനൻ്റെ ദാസിയാണ്!”
ഈ വാക്ക് കേട്ടപ്പോൾ സഭയാകെ നിശ്ശബ്ദമായി. യുധിഷ്ഠിരൻ തല കുനിച്ചിരുന്നു. ഭീമൻ കോപം കാരണം ചുവന്നുതുടുത്തു, അവൻ തൻ്റെ കൈകൾ ശക്തിയായി ഞെരിച്ചു.
ദുര്യോധനൻ തൻ്റെ അനുജനായ ദുശ്ശാസനനോട് ആജ്ഞാപിച്ചു: “ദുശ്ശാസനാ, പോയി ആ ദാസിയെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക! അവളെ എല്ലാവർക്കും കാണാൻ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരണം!”
ദുശ്ശാസനൻ ദ്രൗപദിയുടെ അടുത്തെത്തി, അവളെ ബലമായി സഭയിലേക്ക് വലിച്ചിഴച്ചു. അവളുടെ വസ്ത്രം വലിച്ചുകീറി, മുടി പിടിച്ച് വലിച്ചു. ദ്രൗപദി സഭയിൽ എത്തിയപ്പോൾ ആകെ ഭയന്നു.
ദ്രൗപദി: “സഭാവാസികളെ, എനിക്ക് ഒരു ചോദ്യമുണ്ട്. ഇത് ധർമ്മസഭയാണ്. എന്റെ ഭർത്താവ് യുധിഷ്ഠിരൻ സ്വയം തോറ്റതിന് ശേഷമാണോ എന്നെ പണയം വെച്ചത്? അതോ എന്നെ പണയം വെച്ചതിന് ശേഷമാണോ അദ്ദേഹം തോറ്റത്? തൻ്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരാൾക്ക് മറ്റൊരാളെ പണയം വെക്കാൻ അവകാശമുണ്ടോ?“
ഈ ചോദ്യത്തിന് ആരും മറുപടി പറഞ്ഞില്ല. ഭീഷ്മർ പോലും മൗനം പാലിച്ചു. ഈ ചോദ്യം സഭയിലെ ധർമ്മത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതായിരുന്നു. ദുര്യോധനൻ തൻ്റെ വിജയം ആഘോഷിച്ചു.
ദുശ്ശാസനൻ ദ്രൗപദിയുടെ വസ്ത്രം വലിച്ചഴിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ദ്രൗപദി കണ്ണുകൾ അടച്ച് കൈകൾ കൂപ്പി ശ്രീകൃഷ്ണനെ വിളിച്ചു. “കൃഷ്ണാ, എന്നെ രക്ഷിക്കണേ!”
ദ്രൗപദിയുടെ പ്രാർത്ഥനയിൽ സംതൃപ്തനായ ശ്രീകൃഷ്ണൻ, ഒരു അത്ഭുതം പോലെ അവളുടെ വസ്ത്രം വർദ്ധിപ്പിച്ചു. ദുശ്ശാസനൻ വസ്ത്രം വലിച്ചഴിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു, പക്ഷേ വസ്ത്രങ്ങൾ വീണ്ടും വീണ്ടും വന്നുകൊണ്ടേയിരുന്നു. അവസാനം അവൻ തളർന്നു നിലത്തിരുന്നു.
ഈ സംഭവം ഭീമനെ വല്ലാതെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു. അവൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു: “ദുശ്ശാസനൻ്റെ കൈകളിൽ നിന്ന് രക്തം കുടിക്കാതെ ഞാൻ ഈ ലോകം ഉപേക്ഷിക്കുകയില്ല! ദുര്യോധനൻ്റെ തുട തകർക്കാതെ ഞാൻ ജീവിക്കില്ല!”
ദ്രൗപദിയുടെ അപമാനം കണ്ടപ്പോൾ, ധൃതരാഷ്ട്രർ ഭയന്നു. തങ്ങളുടെ വംശത്തിന് നാശം സംഭവിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കി. അദ്ദേഹം ദ്രൗപദിയെ വിളിച്ച് അനുഗ്രഹിച്ചു. “അല്ലയോ മകളേ, നീ നിനക്ക് വേണ്ട വരങ്ങൾ ചോദിച്ചോളൂ.”
ദ്രൗപദി: “എൻ്റെ ഭർത്താക്കന്മാരായ പാണ്ഡവർക്ക് അവരുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം തിരികെ നൽകണം. അവർ അടിമകളായി ജീവിക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.”
ധൃതരാഷ്ട്രർ ഉടൻ തന്നെ പാണ്ഡവരുടെ അടിമത്തം അവസാനിപ്പിച്ചു. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: “നിങ്ങൾക്ക് നിങ്ങളുടെ രാജ്യവും സ്വത്തും തിരികെ നൽകുന്നു. നിങ്ങൾ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥത്തിലേക്ക് മടങ്ങിപ്പോവുക. ഇനി ഒരിക്കലും ഇങ്ങനെയൊരു കളി ഉണ്ടാകരുത്.”
പാണ്ഡവർക്ക് അവരുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം തിരികെ ലഭിച്ചു, അവർ ഉടൻ തന്നെ ഇന്ദ്രപ്രസ്ഥത്തിലേക്ക് മടങ്ങാൻ തീരുമാനിച്ചു. എന്നാൽ ദുര്യോധനൻ ഇതിൽ തൃപ്തനായില്ല. ഒരു നിമിഷം പോലും വൈകാതെ, അവൻ ധൃതരാഷ്ട്രരെ സമീപിച്ചു.
ദുര്യോധനൻ: “അച്ഛാ, ഇത് അനീതിയാണ്! ഞാൻ അവരെ തോൽപ്പിച്ചതാണ്. ഒരു തവണ കൂടി കളിക്ക് ക്ഷണിക്കണം. ഒറ്റത്തവണ മാത്രം!”
ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ മനസ്സിൽ വീണ്ടും പുത്രവാത്സല്യം ജയിച്ചു. ഒരു നിബന്ധനയോടെ വീണ്ടും ചൂതുകളി നടത്താൻ അദ്ദേഹം അനുവദിച്ചു. ആരാണ് തോൽക്കുന്നത്, അവർ 12 വർഷം വനവാസത്തിനും ഒരു വർഷം അജ്ഞാതവാസത്തിനും പോകണം.
യുധിഷ്ഠിരന് വീണ്ടും ഈ വെല്ലുവിളി ഏറ്റെടുക്കേണ്ടി വന്നു. ചൂതുകളി വീണ്ടും നടന്നു. ഇത്തവണയും ശകുനി വിജയിച്ചു. പാണ്ഡവർ തോറ്റു. അങ്ങനെ, പാണ്ഡവരും ദ്രൗപദിയും 12 വർഷത്തെ വനവാസത്തിനും ഒരു വർഷത്തെ അജ്ഞാതവാസത്തിനും പോകാൻ നിർബന്ധിതരായി.
ധർമ്മത്തിൻ്റെ പതനം സംഭവിച്ച ആ ദിവസം, കുരുവംശത്തിൻ്റെ നാശത്തിൻ്റെ വിത്തുകൾ മുളച്ചു.